Chủ động phòng bệnh tay chân miệng mùa tựu trường

* Nguy cơ lây lan trong trường học

Theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, cả nước ghi nhận gần 100.000 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng trong 8,5 tháng đầu năm 2026 (cao hơn 2,5 lần so với cùng kỳ năm 2025). Trong 4 tuần gần đây, trung bình mỗi tuần cả nước ghi nhận trên 3.000 ca mắc bệnh tay chân miệng, chủ yếu tập trung ở các tỉnh thành phố lớn, đặc biệt là khu vực miền Nam.

Tại Cần Thơ, tính đến ngày 31/8/2026, thành phố ghi nhận 4.187 ca mắc bệnh tay chân miệng, tăng xấp xỉ 1,6 lần so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, phường Tân An có số ca mắc cao nhất là 128 ca, phường Cái Răng với số ca mắc 124 ca, phường Phú Lợi có 110 ca, phường Thốt Nốt có 109 ca mắc.

Bệnh tay chân miệng thường có xu hướng gia tăng cao vào tháng 9 và tháng 10 hàng năm, đồng thời trùng với thời điểm năm học mới bắt đầu, đặt ra nguy cơ lây lan bệnh tại các trường mầm non, nhóm trẻ và các cơ sở chăm sóc, giáo dục trẻ em. Đây là môi trường có mật độ trẻ tập trung cao, trẻ thường xuyên tiếp xúc, vui chơi và sử dụng chung nhiều đồ dùng, đồ chơi nên vi rút gây bệnh có điều kiện phát tán nếu các biện pháp vệ sinh, phòng bệnh không được thực hiện thường xuyên.

Bệnh tay chân miệng chủ yếu lây qua đường tiêu hóa và tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ mũi, miệng, các bóng nước hoặc phân của người bệnh. Vi rút có thể tồn tại trên các bề mặt và vật dụng mà trẻ thường xuyên tiếp xúc. Do đó, việc tăng cường các biện pháp phòng bệnh tại trường lớp và gia đình như: vệ sinh bàn tay, đồ chơi, dụng cụ học tập, bàn ghế, tay nắm cửa và các bề mặt trong lớp học có vai trò quan trọng trong việc hạn chế sự lây truyền của bệnh.

* Chủ động phòng bệnh

Để chủ động phòng bệnh tay chân miệng, bảo vệ sức khỏe trẻ em, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế khuyến cáo cha mẹ, người chăm sóc trẻ và các cơ sở giáo dục thực hiện tốt các biện pháp “3 SẠCH” để phòng bệnh. Thực hiện Ăn uống sạch gồm: Thực hiện ăn chín, uống chín, sử dụng nước sạch trong sinh hoạt; Dụng cụ ăn uống của trẻ phải được vệ sinh sạch sẽ trước khi sử dụng; Không cho trẻ dùng chung khăn mặt, khăn tay, cốc, bát, thìa và các vật dụng cá nhân. Ở sạch gồm: Thường xuyên làm sạch nơi ở, lớp học và khu vực trẻ vui chơi; Lau sạch các bề mặt và vật dụng trẻ thường xuyên tiếp xúc như đồ chơi, dụng cụ học tập, bàn ghế, tay nắm cửa, tay vịn cầu thang và sàn nhà bằng xà phòng hoặc chất tẩy rửa thông thường; Giữ nhà ở, lớp học thông thoáng, sạch sẽ; thu gom và xử lý chất thải, tã của trẻ hợp vệ sinh. Bàn tay sạch gồm: Trẻ em, cha mẹ và người chăm sóc trẻ cần thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt là trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn hoặc cho trẻ ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã, vệ sinh cho trẻ, sau khi chăm sóc trẻ mắc hoặc nghi mắc bệnh.

Tại các nhà trẻ, trường mầm non và cơ sở giáo dục cần bảo đảm có đủ nước sạch, xà phòng và nơi rửa tay thuận tiện cho trẻ và người chăm sóc trẻ. Hướng dẫn và duy trì thói quen rửa tay bằng xà phòng cho trẻ. Thường xuyên làm sạch lớp học, đồ chơi, dụng cụ học tập và các bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc. Theo dõi sức khỏe của trẻ trong thời gian ở trường để phát hiện sớm các biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh. Khi phát hiện trẻ có biểu hiện sốt, loét miệng hoặc xuất hiện phỏng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, đầu gối, mông hoặc các biểu hiện nghi ngờ khác, cần thông báo cho cha mẹ hoặc người chăm sóc trẻ để đưa trẻ đi khám và được tư vấn kịp thời. Khi ghi nhận các trường hợp mắc bệnh hoặc có biểu hiện bất thường tập trung trong cùng lớp, nhóm trẻ, cần chủ động phối hợp với cơ quan y tế địa phương để được hướng dẫn các biện pháp phòng, chống phù hợp.

Khi trẻ có biểu hiện nghi mắc tay chân miệng, cha mẹ và người chăm sóc trẻ cần cho trẻ nghỉ học, hạn chế tiếp xúc gần với trẻ khác và theo dõi sức khỏe của trẻ. Không dùng chung đồ dùng cá nhân, dụng cụ ăn uống với trẻ khác. Tăng cường vệ sinh bàn tay, đồ chơi, vật dụng và các bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc. Đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám, tư vấn và hướng dẫn chăm sóc phù hợp.

Cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi trẻ có các dấu hiệu bất thường như: sốt cao hoặc sốt khó hạ; giật mình nhiều; run tay, chân; quấy khóc bất thường hoặc li bì; nôn nhiều; thở bất thường hoặc có biểu hiện sức khỏe diễn biến xấu.

Bài, ảnh: Quỳnh Chi